“Benim için bir tablo hoş, neşeli ve güzel olmalıdır.” Pierre-Auguste Renoir
Empresyonizm denildiğinde akla ilk gelen isimlerden biri olan Pierre-Auguste Renoir, ışığı ve rengi insan figürleriyle buluşturan en büyük ressamlardan biridir. Claude Monet doğayı, Camille Pissarro kırsalı resmederken Renoir, insanın mutluluğunu, dostluğu ve gündelik yaşamın sıcak anlarını tuvale taşıdı.
Sanat tarihçileri onu çoğu zaman “Rubens’den Watteau’ya uzanan geleneğin son büyük temsilcisi” olarak tanımlar. Özellikle kadın portreleri, dans sahneleri, çocuklar ve arkadaş toplantılarını konu alan eserleriyle Empresyonizm’in en sevilen ressamlarından biri olmuştur.
Tam adı Pierre-Auguste Renoir olan sanatçı, 25 Şubat 1841’de Fransa’nın Limoges kentinde işçi sınıfına mensup bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Anne ve babası terziydi ve Renoir’ın dört kardeşi vardı.
Renoir henüz dört yaşındayken ailesi Paris’e taşındı. Kalabalık aile, ekonomik sıkıntılar içinde yaşamını sürdürüyordu. Buna rağmen Paris, o yıllarda sanatta, endüstride ve kültürde büyük değişimlerin yaşandığı bir şehirdi. Renoir bu hareketli ortamda büyüdü ve sanatla erken yaşta tanıştı.
Henüz 13 yaşındayken, bir porselen atölyesinde çırak olarak çalışmaya başladı. Tabak ve fincanların üzerine çiçek desenleri boyuyor, kazandığı parayla ailesine destek oluyordu.
Porselen fabrikasının kapanmasının ardından resim eğitimine yöneldi ve biriktirdiği parayla 1862 yılında Charles Gleyre’nin atölyesine girdi.
Burada Claude Monet, Alfred Sisley ve Frederic Bazille ile tanıştı. Kısa süre sonra Camille Pissarro ve Paul Cezanne ile de dost oldu.Bu genç ressamlar birlikte Fontainebleau Ormanı’nda açık havada çalışarak, daha sonra Empresyonizm adını alacak sanat anlayışının temellerini attılar.
Renoir’ın eserleri 1864 yılından itibaren Paris Salonu’nda sergilenmeye başladı.1869 yılında Claude Monet ile birlikte Seine Nehri üzerindeki ünlü La Grenouillere eğlence alanında açık havada resimler yaptı. Burada geliştirdikleri ışık ve renk anlayışı, Empresyonizm’in doğuşunda önemli rol oynadı.
1874 yılında açılan ilk Empresyonist Sergi’nin ardından düzenlenen sekiz serginin dördüne katıldı ve kısa sürede grubun en başarılı figür ressamı olarak tanındı.
Yaklaşık 6.000 eser üreten Renoir, Empresyonist ressamlar arasında en üretken sanatçılardan biri oldu.
Renoir’ın en büyük ilham kaynağı insanlardı. Kadınlar, çocuklar, dans eden çiftler, kafeler, arkadaş buluşmaları, tiyatro sahneleri, çiçekler ve bahçeler… Paris’in modern yaşamı ona diğer Empresyonistlerden daha fazla ilham veriyordu. Figürlerini günlük yaşamın doğal anlarında resmediyor, özellikle güneş ışığının insan teni üzerindeki etkisini büyük bir ustalıkla yansıtıyordu.
1881 yılında İtalya’ya yaptığı yolculuk, Renoir’ın sanatında önemli bir dönüm noktası oldu.Raphael, Titian ve Rönesans ustalarının eserlerini inceleyen sanatçı, Empresyonist fırça darbelerinden uzaklaşarak daha belirgin çizgilere yöneldi.
Bu dönem sanat tarihinde “Kuru Dönem (Dry Period)” olarak bilinir.Figürler daha sağlam çizgilerle modellenmiş, renkler ise daha yumuşak ve serin tonlara dönüşmüştür.Ancak birkaç yıl sonra yeniden daha serbest fırça darbelerine ve sıcak renklere geri döndü.
Renoir’ın en ünlü tablosu ve Empresyonizm’in başyapıtlarından biridir. Paris’in Montmartre semtindeki popüler bir dans bahçesinde geçen neşeli bir pazar öğleden sonrasını resmeder. Ağaçların arasından süzülen güneş ışığı ve hareket hâlindeki kalabalık, sanatçının ışık kullanımındaki ustalığını gözler önüne serer.
Renoir’ın dostlarını ve gelecekteki eşi Aline Charigot‘yu bir Seine Nehri gezisinin ardından öğle yemeğinde resmettiği eseridir. Dostluk, sohbet ve yaşam sevincini anlatan tablo, sanat tarihinin en sevilen grup portrelerinden biri kabul edilir.
Renoir’ın sanatındaki geçiş dönemini gösteren en önemli eserlerden biridir. Tablonun bir bölümü Empresyonist fırça darbeleriyle, diğer bölümü ise daha klasik ve belirgin çizgilerle yapılmıştır. Sanatçının “Kuru Dönem”e geçişini belgeleyen önemli bir çalışmadır.
Moulin de la Galette ile aynı dönemde yapılan eser, bahçede salıncak başında sohbet eden genç insanları konu alır. Yaprakların arasından süzülen ışık ve sıcak renkler, Renoir’ın Empresyonist üslubunun en güzel örneklerinden biridir.
Paris sosyetesini opera salonunda gösteren tablo, dönemin moda anlayışını ve sosyal yaşamını yansıtır. Renoir’ın portre sanatındaki başarısını gösteren erken dönem başyapıtlarından biridir.
Dans serisinin en ünlü eseridir. Hareket hâlindeki çift, canlı renkler ve romantik atmosferiyle Renoir’ın insan ilişkilerini en başarılı şekilde anlattığı tablolar arasında yer alır.
Renoir’ın “Dans” serisinin ikinci önemli tablosudur. Zarif kıyafetleriyle dans eden çift, sanatçının figür çizimindeki ustalığını ve klasikleşen üslubunu yansıtır.
Şehirde Dans ve Bougival’de Dans ile birlikte oluşturduğu üçlemenin son eseridir. Daha rahat ve samimi atmosferiyle Renoir’ın kırsal yaşam sevgisini ortaya koyar.
Balkonda oturan iki genç kızı resmeden eser, Renoir’ın çocuk ve genç kadın portrelerindeki başarısını gösterir. Canlı renkleri ve doğal kompozisyonuyla sanatçının en sevilen tablolarındandır.
Ev ortamında piyano çalan iki genç kızı gösteren tablo, Renoir’ın aile yaşamına ve gündelik mutluluğa bakışını yansıtır. Fransız devleti tarafından sipariş edilen ilk Renoir eseridir.
Renoir’ın yıllarca üzerinde çalıştığı en önemli tablolarından biridir. Empresyonist üsluptan daha klasik figür anlayışına geçtiği “Kuru Dönem”in zirve eseridir. Sanatçının kadın figürüne olan ilgisinin en güçlü örneklerinden biri kabul edilir.
Paris’in seçkin ailelerinden biri olan Charpentier ailesini resmeden bu portre, Renoir’a büyük ün kazandırmıştır. Salon Sergisi’nde büyük ilgi görmüş ve sanatçının portre ressamı olarak tanınmasını sağlamıştır.
1880 yılında evinin yakınında yaşayan Aline Charigot ile tanıştı.Aline yalnızca hayat arkadaşı değil, aynı zamanda Renoir’ın en sevdiği modellerden biri oldu.Ünlü Kayıkçılar Öğle Yemeği (Luncheon of the Boating Party) tablosunda, ön planda küçük köpeğiyle oturan genç kadın Aline’dir. Çift 1890 yılında evlendi. Üç çocukları oldu.
İkinci oğulları Jean Renoir, ileride dünyanın en önemli sinema yönetmenlerinden biri olacaktı.
1901 yılından itibaren romatoid artrit hastalığı giderek ağırlaştı.1906 yılında Fransa’nın güneyindeki Cagnes-sur-Mer kasabasına taşındı.1911 yılına gelindiğinde ellerini neredeyse kullanamaz hâle gelmişti.Buna rağmen resim yapmayı hiç bırakmadı. Fırçalarını ellerine bağlayarak çalışmalarını sürdürdü.Empresyonistler arasında fildişi siyahını paletinde kullanmaya devam eden az sayıdaki ressamdan biri olması da dikkat çekicidir.
1915 yılında eşi Aline’i kaybetti.Sağlığı giderek kötüleşmesine rağmen üretmeye devam etti.1919 yılında Louvre Müzesi, eserlerini yaşayan bir sanatçının tabloları olarak koleksiyonuna aldı. Bu, onun yaşamı boyunca gördüğü en büyük onurlardan biri oldu.Aynı yıl, zatürre nedeniyle ağır hasta olmasına rağmen ölüm sabahında bile resim yapmak istediği anlatılır.
3 Aralık 1919’da, 78 yaşında hayatını kaybetti.
Renoir, Empresyonizm’in en büyük figür ressamı olarak kabul edilir. Monet ışığı doğada ararken, Renoir onu insan yüzünde ve teninde aradı.Yaşamı boyunca dostluğu, sevgiyi, aileyi ve gündelik hayatın mutlu anlarını resmetti.Sanat anlayışı zaman içinde değişse de insan figürüne olan ilgisini hiç kaybetmedi.
Bugün Moulin de la Galette’te Dans, Kayıkçılar Öğle Yemeği, Şemsiyeler ve Büyük Yıkananlar gibi eserleri, yalnızca Empresyonizm’in değil, dünya sanat tarihinin en önemli başyapıtları arasında gösterilmektedir.
Pierre-Auguste Renoir (1841-1919), Fransız ressam ve Empresyonizm akımının en önemli temsilcilerinden biridir. Özellikle insan figürleri, kadın portreleri, dans sahneleri ve gündelik yaşamı konu alan eserleriyle tanınır. Sanat tarihçileri onu çoğu zaman Empresyonizm’in en büyük figür ressamı olarak kabul eder.
Renoir, ışığın insan teni üzerindeki etkisini olağanüstü bir ustalıkla resmetmesi, sıcak renk paleti ve yaşam sevincini yansıtan eserleri sayesinde dünya sanat tarihinin en sevilen ressamlarından biri olmuştur. Moulin de la Galette’te Dans ve Kayıkçılar Öğle Yemeği gibi tabloları Empresyonizm’in başyapıtları arasında yer alır.
Renoir, Empresyonizm akımının kurucularından biridir. Kariyerinin ilerleyen yıllarında Rönesans sanatından etkilenerek daha klasik figür anlayışına yönelmiş, bu dönem sanat tarihinde “Kuru Dönem (Dry Period)” olarak adlandırılmıştır.
Sanatçının en ünlü eserleri arasında Moulin de la Galette’te Dans, Kayıkçılar Öğle Yemeği, Şemsiyeler, Salıncak, Büyük Yıkananlar ve Piyanodaki Genç Kızlar bulunmaktadır.
Renoir için resmin merkezinde insan vardı. Kadınlar, çocuklar, aile yaşamı, arkadaş toplantıları ve dans eden insanlar sanatının temel konuları oldu. Kendisi, “Benim için bir tablo hoş, neşeli ve güzel olmalıdır.” sözüyle sanat anlayışını özetlemiştir.
Renoir ve Claude Monet, Charles Gleyre‘nin atölyesinde tanıştı ve yakın arkadaş oldular. Birlikte açık havada resimler yaptılar, özellikle La Grenouillère‘de gerçekleştirdikleri çalışmalar Empresyonizm’in gelişiminde önemli rol oynadı.
1881 yılında yaptığı İtalya gezisinde Raphael ve diğer Rönesans ustalarının eserlerini inceleyen Renoir, Empresyonist fırça darbelerini bir süre bırakıp daha belirgin çizgiler ve klasik kompozisyonlar kullanmaya başladı. Bu dönem sanat tarihinde “Kuru Dönem” olarak bilinmektedir.
Evet. Renoir, yaşamının son yıllarında ağır romatoid artrit hastalığına yakalandı. Ellerini kullanmakta zorlanmasına rağmen fırçasını bandajlarla eline bağlayarak resim yapmayı sürdürdü. En önemli geç dönem eserlerinin bir kısmını bu şartlarda üretti.
Renoir’ın eşi Aline Charigot‘dur. Uzun yıllar sanatçıya modellik yapan Aline, ünlü Kayıkçılar Öğle Yemeği tablosunda ön planda küçük köpeğiyle oturan genç kadın olarak görülmektedir. Çift 1890 yılında evlenmiştir.
Jean Renoir, Pierre-Auguste Renoir’ın ikinci oğludur. Dünyaca ünlü bir film yönetmeni olan Jean Renoir, Fransız sinemasının en önemli isimlerinden biri kabul edilir ve babası hakkında değerli anılar kaleme almıştır.
Renoir’ın eserleri başta Musée d’Orsay (Paris), The Phillips Collection (Washington D.C.), National Gallery (Londra), Metropolitan Museum of Art (New York), Art Institute of Chicago ve dünyanın birçok önemli müzesinde sergilenmektedir.
Renoir’ı daha yakından tanımak isteyenler için Barbara Ehrlich White’ın Renoir: His Life, Art and Letters adlı biyografisi en kapsamlı kaynaklardan biridir. Ayrıca John House’un Renoir kitabı, sanatçının eserlerini ve Empresyonizm içindeki yerini ayrıntılı biçimde ele alan önemli çalışmalardan biridir.
