I Shot Andy Warhol (1996): Warhol’u Vuran Kadının Hikayesi
Andy Warhol’u kim vurdu, neden?
Radikal feminist yazar Valerie Solanas, 3 Haziran 1968’de Warhol’u stüdyosu Factory’de iki kez vurdu. Solanas, Warhol’a verdiği oyunu ne sahnelettiği ne de geri verdiği için onun kendisini sömürdüğüne ve fikirlerini çalacağına inanmıştı. Mary Harron’ın I Shot Andy Warhol (1996) filmi olayı Lili Taylor’ın oynadığı Solanas’ın gözünden anlatıyor; Warhol’u Jared Harris canlandırıyor.
I Shot Andy Warhol (Andy Warhol’u Vurdum), Kanadalı yönetmen Mary Harron’ın 1996’da çektiği ilk uzun metrajlı filmi. Film, pop art’ın en ünlü ismi Andy Warhol’u 1968’de vuran radikal feminist yazar Valerie Solanas’ın hikayesini anlatıyor. Adı Warhol’la anılsa da filmin asıl kahramanı Solanas.
Bu yazıda filmin neyi anlattığına, 3 Haziran 1968’de yaşananlara ve saldırının Warhol’un hayatını nasıl değiştirdiğine bakacağım.
Künye
| Özgün adı | I Shot Andy Warhol |
| Tür | Biyografik dram |
| Yönetmen | Mary Harron |
| Oyuncular | Lili Taylor (Valerie Solanas), Jared Harris (Andy Warhol), Stephen Dorff (Candy Darling) |
| Yıl | 1996 |
| Ülke | ABD, İngiltere |
| Ödül | Lili Taylor, 1996 Sundance Film Festivali Jüri Özel Ödülü |
I Shot Andy Warhol ne anlatıyor?
Valerie Solanas, zor bir çocukluk geçirmiş, psikoloji eğitimi almış, New York sokaklarında yaşayan bir yazar. 1967’de erkeklerin ortadan kaldırılmasını savunan SCUM Manifestosu’nu kendi imkanlarıyla yayımlıyor. Aynı dönemde yazdığı bir oyunu sahneletmek umuduyla Warhol’un stüdyosu Factory’nin çevresine giriyor.
Factory o yıllarda New York’un en renkli yeriydi: sanatçılar, oyuncular, müzisyenler ve Warhol’un “süperstar”ları. Solanas bu dünyada kendine yer bulmaya çalışıyor, oyununu Warhol’a veriyor. Warhol ne oyunu sahneliyor ne de metni geri veriyor. Solanas giderek Warhol’un kendisini sömürdüğüne ve fikirlerini çalacağına inanıyor.
3 Haziran 1968
Solanas o gün Factory’ye gelip Warhol’u iki kez vurdu. Aynı saldırıda sanat eleştirmeni Mario Amaya da yaralandı. Warhol hastaneye götürüldüğünde klinik olarak kısa bir süre ölü kabul edildi, uzun bir ameliyatla hayata döndürüldü. Solanas aynı gün polise teslim oldu. İki gün sonra Robert Kennedy’nin vurulması, olayı gazetelerin ön sayfasından düşürdü.
Warhol saldırıdan tam olarak hiç kurtulamadı. Hayatının geri kalanında karnını destekleyen bir korse taktı ve Factory’nin kapısı eskisi kadar herkese açık olmadı. Solanas psikiyatrik tedavinin ardından üç yıl hapis cezası aldı ve 1988’de San Francisco’da yoksulluk içinde öldü. Warhol ise bir yıl önce, 1987’de bir safra kesesi ameliyatının ardından hayatını kaybetmişti.
Warhol’un eserleri ve bugün nerede?
| Eser | Tarih | Nerede? |
|---|---|---|
| Campbell Çorbası Kutuları | 1962 | MoMA, New York |
| Marilyn Diptiği | 1962 | Tate, Londra |
| Vurulmuş Mavi Marilyn (Shot Sage Blue Marilyn) | 1964 | Özel koleksiyon |
Vurulmuş Marilyn tabloları ilginç bir tesadüfle ünlüdür: 1964’te Factory’ye gelen bir kadın, üst üste duran Marilyn portrelerine silahla ateş etmişti. Warhol’un kendisinin vurulmasından dört yıl önce. Marilyn Diptiği’ni Londra’daki Tate koleksiyonunda görebilirsiniz.
Filmden kareler
Fragman
Filmin oyuncu ve yapım bilgilerine Vikipedi sayfasından ulaşabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Warhol saldırıdan sonra ne oldu?
Kısa süre klinik olarak ölü kabul edildi, uzun bir ameliyatla kurtarıldı. Hayatının geri kalanında korse taktı.
Filmde Warhol’u kim oynuyor?
Jared Harris. Valerie Solanas’ı Lili Taylor canlandırıyor.
Film bir romandan mı uyarlandı?
Hayır. Film, Valerie Solanas’ın gerçek hayatına dayanan özgün bir senaryodan çekildi.
Warhol’un hayatını ve diğer önemli eserlerini Andy Warhol yazımda anlattım. Ressamların hayatını anlatan diğer filmler için Sanat Filmleri bölümüne bakabilirsiniz.
