Klimt Filmleri: Woman in Gold (2015) ve Klimt (2006)
Altınlı Kadın tablosu Nazilerden nasıl geri alındı?
Adele Bloch-Bauer’in yeğeni Maria Altmann, 1990’ların sonunda genç avukat Randol Schoenberg ile Avusturya devletine dava açtı; dava ABD Yüksek Mahkemesi’ne kadar gitti ve 2006’da bir tahkim kurulu tabloyu ona iade etti. Klimt’in 1907’de tamamladığı portreye 1938’de el konulmuş, tablo Yahudi bir kadının adını taşımasın diye “Altınlı Kadın” adıyla Belvedere koleksiyonuna girmişti. Simon Curtis’in Helen Mirren ve Ryan Reynolds’lı Woman in Gold (2015) filmi bu gerçek hukuk savaşını anlatıyor.
Gustav Klimt’in hayatı ve eserleri iki farklı filmde perdeye taşındı. Woman in Gold (2015), Klimt’in en ünlü portrelerinden birinin Naziler tarafından el konulmasının ve yıllar sonra geri alınmasının gerçek hikayesini anlatıyor. Klimt (2006) ise ressamın kendi hayatına, düşle gerçeğin karıştığı bir anlatımla bakıyor.
Bu yazıda iki filmin neyi anlattığına, arkalarındaki gerçek hikayeye ve filmlerde gördüğünüz tabloların bugün nerede olduğuna bakacağım.
Künye
| Film | Yıl | Yönetmen | Oyuncular |
|---|---|---|---|
| Woman in Gold | 2015 | Simon Curtis | Helen Mirren (Maria Altmann), Ryan Reynolds (Randol Schoenberg) |
| Klimt | 2006 | Raul Ruiz | John Malkovich (Gustav Klimt) |
Woman in Gold: Altınlı Kadın’ın hikayesi
Film, Klimt’in 1907’de tamamladığı Adele Bloch-Bauer’in Portresi I tablosunun hikayesini anlatıyor. Adele, Viyanalı zengin bir Yahudi sanayici olan Ferdinand Bloch-Bauer’in eşiydi ve Klimt’in yakın çevresindendi. Altın varakla kaplı bu portre, Klimt’in “Altın Dönemi”nin en parlak örneği sayılıyor.
1938’de Avusturya Nazi Almanyası’na katıldığında Bloch-Bauer ailesinin mal varlığına el konuldu. Tablo, Yahudi bir kadının adını taşımasın diye “Altınlı Kadın” adıyla Viyana’daki Belvedere Sarayı’nın koleksiyonuna girdi. Adele’nin Amerika’ya kaçan yeğeni Maria Altmann, 1990’ların sonunda genç avukat Randol Schoenberg ile birlikte Avusturya devletine karşı hukuk savaşı başlattı. Dava ABD Yüksek Mahkemesi’ne kadar gitti ve 2006’da bir tahkim kurulu tabloyu Maria Altmann’a iade etti.
Tablo aynı yıl yaklaşık 135 milyon dolara satıldı; o güne kadar bir tabloya ödenen en yüksek fiyatlardan biriydi. Bugün New York’taki Neue Galerie’de sergileniyor. Film, bir sanat eserinin aynı zamanda bir ailenin hafızası ve çalınmış bir geçmiş olduğunu anlatıyor.
Klimt (2006): Ressamın düşleri
Raul Ruiz’in filmi klasik bir biyografi değil. 1918’de ölüm döşeğindeki Klimt’in geçmişine ait anılar, düşler ve sanrılar birbirine karışıyor. Film, Viyana’nın 1900’lerdeki sanat ortamını, Viyana Secession hareketini ve Klimt’in çevresindeki kadınları, bu arada yaşam arkadaşı Emilie Flöge’yi gösteriyor. John Malkovich’in canlandırdığı Klimt, hikayeden çok bir atmosfer anlatıyor.
Filmlerde görülen eserler ve bugün nerede?
| Eser | Tarih | Nerede? |
|---|---|---|
| Adele Bloch-Bauer’in Portresi I | 1907 | Neue Galerie, New York |
| Öpücük | 1907–1908 | Belvedere, Viyana |
| Beethoven Frizi | 1902 | Secession Binası, Viyana |
| Judith I | 1901 | Belvedere, Viyana |
Klimt’in en ünlü tablosunu Öpücük yazımda ayrıntılı olarak anlattım. Tablo bugün hala Viyana’daki Belvedere Sarayı’nda.
Filmden kareler
Fragman
Filmin oyuncu ve yapım bilgilerine Vikipedi sayfasından ulaşabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Woman in Gold gerçek bir hikaye mi?
Evet. Maria Altmann’ın, teyzesi Adele Bloch-Bauer’in Naziler tarafından el konulan portresini geri almak için Avusturya’ya karşı açtığı gerçek davayı anlatıyor.
Altınlı Kadın tablosu şimdi nerede?
Adele Bloch-Bauer’in Portresi I, 2006’dan beri New York’taki Neue Galerie’de sergileniyor.
Klimt (2006) filminde Klimt’i kim oynuyor?
John Malkovich. Film, Şilili yönetmen Raul Ruiz’in imzasını taşıyor.
Klimt’in hayatını ve diğer önemli eserlerini Klimt yazımda anlattım. Ressamların hayatını anlatan diğer filmler için Sanat Filmleri bölümüne bakabilirsiniz.
